Mấy bữa trước lướt tin bóng đá mà tim như thắt lại. Tôi nhìn chằm chằm tấm ảnh bảng tỷ số ở Sân bóng Long Hưng, Trùng Khánh suốt mười phút, nửa ngày chưa hoàn hồn. 0-5. Đội thua là đội nam Trung Quốc, đội thắng là Palestine. Trọn 60 năm, đội mình giữ toàn thắng trước họ. Một đêm là tụt về thời khốn khó ngày trước, thua đến mức chẳng còn gì để che. Điều tức hơn không phải bản thân trận thua, mà là chuyện xảy ra sau trận thua. Xem xong tôi tức đến không nói được thành lời.
Diễn biến trận ấy nói ra cũng nóng mặt. Phút 16 đối phương tạt từ cánh phải, Lưu Dương phá bóng không đúng chỗ, đưa thẳng bóng đến chân cầu thủ dứt điểm của đối phương, một cú vô lê là thủng lưới. Vừa qua 6 phút, đối phương một đường chọc khe xuyên thủng cả hàng thủ đội mình, phá bẫy việt vị thành công, loại thủ môn rồi đẩy vào khung thành trống, tỷ số thành 0-2. Bù giờ hiệp một, đối phương cắt bóng phản công nhanh, cầu thủ phòng ngự đội mình đuổi theo mà chạy không nổi, đối phương một cú đặt bóng từ ngoài vòng cấm đi thẳng vào góc chết, 0-3 vào giờ nghỉ.
Lúc ấy tôi thấy cổ động viên trên mạng đều nổ, nhiều người tắt livestream không xem nữa. Hiệp hai còn quá đáng hơn. Phút 54 tiền đạo đối phương lập cú đúp, bù giờ lại ghi thêm một bàn, tỷ số cuối đóng đinh ở 0-5. Nói cho công bằng, đội mình không phải không có lấy một cú sút đáng ngại. Đá phạt của Vương Thượng Nguyên và Lưu Dương đều trúng cột dọc, Đào Cường Long hiệp một còn có một tình huống đối mặt bị thủ môn đối phương cản phá. Chỉ là chết cũng không vào được.
Hai trận giao hữu, đội tuyển Trung Quốc không ghi bàn nào, thủng lưới tám bàn. Xếp hạng thế giới từ vị trí 91 tụt xuống 94, không chỉ bị Palestine vượt mặt, ngay cả Thái Lan cũng ngồi lên đầu. Trận đá xong, các cầu thủ đều cúi đầu đi vào đường hầm, không ai muốn ở lại sân này thêm một giây. Ống kính CCTV cắt sang khu phỏng vấn bên đường biên. Dẫn chương trình đợi nửa ngày, người bước ra không phải đội trưởng, cũng không phải cầu thủ đội tuyển kỳ cựu, mà là một đứa trẻ mặt còn non.
Em tên Triệu Tùng Nguyên, năm nay 17 tuổi, cầu thủ nhỏ tuổi nhất toàn đội. Trận này đến hiệp hai mới vào sân thay người, lại còn là lần đầu em khoác áo đội tuyển. Tôi thấy cảnh ấy, trong lòng nghẹn lại, nửa ngày không thở nổi một hơi. Đứa trẻ đứng trước ống kính, nói năng cũng căng, vẫn phải cứng đầu giúp cả đội tổng kết trận đấu. Nói đến biểu hiện của cả đội, em còn phải giúp khỏa lấp, bảo thái độ và tinh thần tranh chấp của mọi người đều rất tốt, chỉ là xử lý chi tiết chưa làm tốt.
Một đứa trẻ 17 tuổi, vừa gặp một thất bại chưa từng có trong lịch sử, đã phải đứng ra gánh lời chửi cho cả đội. Đổi ai cũng thấy rét trong lòng. Phỏng vấn sau trận trước nay là lệ ngầm trong giới: thắng thì để người lập công ghi bàn ra trả lời, thua thì đội trưởng ra gánh. Đeo băng đội trưởng là phải nhận phần trách nhiệm ấy. Lý này không ai không hiểu.
Trận thắng Maldives trước đó, người ra nhận phỏng vấn là Vương Tử Minh, người lập hat-trick. Lần thua New Zealand 0-3, người ra nhận phỏng vấn là đội trưởng Vi Thế Hào. Lần này thì hay rồi: nỗi nhục lớn đến mức 0-5, những cầu thủ đội tuyển lâu năm lương cao trong đội, người nào cũng co lại, đẩy một học sinh trung học Trường trung học trực thuộc Đại học Thanh Hoa, còn chưa đá giải nhà nghề, ra đỡ đạn.
Chuyện này đến người làm báo bóng đá trong giới cũng không nhìn nổi. Có người hỏi thẳng: thất bại lớn đến vậy, những cầu thủ đội tuyển lâu năm đã đá nhà nghề bao nhiêu năm, lại để một đứa trẻ ra đối diện ống kính? Có người nói Triệu Tùng Nguyên chỉ cầm tấm thẻ trải nghiệm lên đội tuyển để mở mang, nghĩ cho tương lai của em, cũng không nên để một đứa trẻ nhỏ như vậy sớm mang bóng tâm lý này. Bình luận của cư dân mạng còn thẳng hơn: thua 0-5, chẳng lẽ những người khác trong đội đều không biết nói?
Tôi chỉ muốn hỏi một câu: Vi Thế Hào đâu, Nhan Tuấn Lăng đâu, những người lớn lương cao ở giải vô địch quốc gia, tiếng nói nặng ký nhất phòng thay đồ, sau trận thua đều trốn đi đâu? Họp báo sau trận, huấn luyện viên trưởng Thiệu Giai Nhất có ra. Ông nói thua đến mức này rất khó chấp nhận, bản thân sẵn sàng nhận mọi chỉ trích. Lời ấy vốn không sai. Thua trận thì huấn luyện viên trưởng đứng ra nhận trách nhiệm là đúng. Nhưng đoạn ông nói sau đó, nghe xong càng nghẹn trong lòng.
Ông nói ngay từ trạng thái khởi động đã thấy cả đội không vào guồng. Không ít cầu thủ đầu óc vẫn để ở giải vô địch quốc gia và AFC Champions League, căn bản không dồn toàn bộ vào trận của đội tuyển. Hóa ra mặc áo đội tuyển đứng trên sân, trong đầu toàn chuyện câu lạc bộ, vậy đến đội tuyển cho đủ quân số để làm gì? Tính chất chuyện lập tức đổi khác. Không phải năng lực không đủ nên đá không lại, mà là căn bản không chuẩn bị tử tế, không coi trận này ra gì. Như vậy còn đẩy đứa trẻ ra đỡ đạn.
Thiệu Giai Nhất còn nói trận này đội mình tạo được không ít cơ hội mà không ghi bàn, căn bản không phải vấn đề may rủi, mà là cầu thủ không tập trung, tổ chức công thủ cũng không thống nhất. Lời ấy đặt dưới tỷ số 0-5 nặng đến mức đau. Cả một đội đá trận mà không tập trung, không thua năm bàn mới là lạ.
Bên kia, HLV trưởng Palestine sau trận cười không khép được miệng. Ông nói đây là lần đầu đội thắng Trung Quốc, trên dưới cả đội đều đặc biệt vui. Trước trận họ đã chuẩn bị xong, chuyên nghiên cứu băng hình trận đội mình gặp New Zealand, chiến thuật có chủ đích làm rất kỹ. Nhìn cách chuẩn bị của người ta, rồi nhìn trạng thái của đội mình: người ta nghiêm túc nghiên cứu điểm yếu của mình để đặt chiến thuật, bên mình cầu thủ đầu óc không ở đây. Ngay từ khâu chuẩn bị đã thua triệt để.
Người ta thắng năm bàn, đến một câu chế giễu cũng không nói, chỉ bảo mình không tiện đánh giá đội tuyển Trung Quốc. Điều đó còn đau hơn mọi lời chửi. Nói trắng ra là thắng rồi cũng lười giẫm lên mình, không đáng tốn công ấy. Tôi lật lại đối đầu của hai đội suốt 60 năm qua. Từ lần gặp đầu năm 1966, đội mình thắng đậm 7-0, bao nhiêu năm tổng cộng 5 thắng 2 hòa, ghi 17 bàn thủng lưới 2 bàn, chưa từng thua. Một trận này là lợi thế 60 năm mất sạch.
Có phóng viên bóng đá kỳ cựu nói trận thua này còn thảm hơn lần thua Thái Lan 1-5 ở Hợp Phì năm 2013. Vốn mục tiêu giải giao hữu lần này là khảo sát người mới, rèn đội, tiện lấy thêm điểm FIFA để nâng hạng. Kết quả thì sao? Điểm không vớt được, hạng không lên mà còn tụt ba bậc. Thua đậm còn có thể đánh sập tâm lý cầu thủ trẻ. Nói đợt tập rèn đội rèn vào khoảng không, thật không phóng đại chút nào.
Trong đầu tôi lúc này cứ quay hai hình. Một là khoảnh khắc Lưu Dương phá bóng hỏng dâng bàn cho đối phương. Một là dáng Triệu Tùng Nguyên 17 tuổi đứng trước ống kính giúp cả đội khỏa lấp. Một cái là mở đầu của thất bại đậm, một cái là khép lại thất bại đậm. Ở giữa là 90 phút cả đội đi trong mơ, là sự lỏng lẻo khi đầu óc cầu thủ không ở trên sân, là một lũ đàn anh sau trận thua cùng rụt cổ, để đứa nhỏ tuổi nhất ra chịu tội.
Triệu Tùng Nguyên được điều lên từ Trường trung học trực thuộc Đại học Thanh Hoa. Đây là lần đầu em mặc áo đội tuyển. Đáng ra em phải tích lũy kinh nghiệm từ từ trong môi trường áp lực thấp, lớn lên từng bước. Kết quả lần đầu ra mắt đội tuyển lại gặp đúng một thất bại đi vào sử sách, còn bị đẩy ra trước ống kính, thay mọi người đối mặt mọi chất vấn và chỉ trích. Trận ra mắt đội tuyển này, em để lại toàn ký ức tồi tệ đến cùng cực.
Thật đấy, đá bóng sớm muộn cũng có lúc thua. Thua không mất mặt. Thua rồi không dám nhận trách nhiệm, để đứa trẻ ra đỡ đạn thay mình, chuyện ấy mới đáng xấu hổ nhất, cũng khiến cổ động viên lạnh lòng nhất. Bóng có thể thua, tinh thần dám gánh trong xương máu thì không được mất. Để một đứa trẻ mười bảy tuổi gánh hết mọi lời chửi thay mình, cách làm này thật sự quá không đàng hoàng.
Tân Hoa Xã: Đội nam Trung Quốc thua Palestine 0-5
Thượng Quan Tân Văn: Suy nghĩ sau trận đội tuyển Trung Quốc thua đậm Palestine 0-5
Báo Thanh niên Bắc Kinh: Đội tuyển Trung Quốc thua hai trận giao hữu liên tiếp, xếp hạng thế giới đi xuống
Cập nhật lúc 2026-10-03 19:13
- Bài trước: Góc Nhìn VAN88: Báo Ý: Milan đang tính đổi nhà tài trợ áo đấu?
- Bài sau: Chưa có